Onderhoudsvriendelijk tuinieren

Onderhoudsvriendelijk tuinieren

Bijna iedereen die hoort dat ik tuincoach ben, vraagt naar een tuin waar weinig of geen onderhoud aan is. Hoe het netjes kan blijven en er toch volop bloei en kleur kan zijn? Hoe je alleen maar kan genieten en er geen werk aan hebt.

Mijn antwoord is meestal minder onderhoudsvrij dan hetgeen waarop ze hoopten. Een magisch beplantingsplan waar je helemaal geen werk aan hebt, bestaat niet. Zelfs kunstgras vereist de gepaste zorg.

De oplossing is echter vrij simpel. Leer ook genieten van kleine tuinklusjes. Je waardeert des te meer het resultaat als je er zelf aan mee gewerkt hebt. Natuurlijk kies je een boom die niet te groot wordt voor jouw tuin. Struiken die weinig snoei vereisen. Vaste planten die elk jaar terug komen om de aarde te bedekken zodat je maar een paar keer per jaar moet wieden.

Je kan het onderhoud zeker en vast beperken door je plantenkeuze. Het maken van een goed beplantingsplan helpt je al een heel eind op weg. Maar onderhoud vermijden is onmogelijk en zou ook ongelofelijk saai zijn. Het is net heerlijk om seizoenen te hebben.

Een tuin er niet is om alleen maar naar te kijken. Ik geloof dat je pas echt ten volle geniet van jouw stukje grond als je in de lente ook eens op je knieën in de aarde zit om iets te planten. Tijdens de zomer uitgebloeide bloemen snoeit om de plant te stimuleren tot nieuwe bloei. Bladeren in de herfst bijeen harkt om de border mee te bedekken en tegelijk ook het gras wat licht en lucht te geven.

In de wintermaanden mag alles zelfs even blijven zoals het is. Tijd om op krachten te komen, om te herbronnen, om moed te verzamelen voor een volgend nieuw seizoen.

De kunst is om te durven loslaten op gepaste tijden. Om niet te verwachten dat je tuin eruit ziet als een net gepoetst huis. Geef toe. Je bent al blij als het er twee dagen netjes blijft uitzien. Modderschoenen in je pas gedweilde gang, was die zich weer opstapelt, klodders tandpasta in de lavabo van de kinderen. Het hoort er allemaal bij. Een gezin is nu eenmaal niet onderhoudsvrij en dat is helemaal niet erg.

Speelgroen

Trampoline ingebouwd in het hoge gras

Kinderen de tuin in lokken, weg van hun tablet, niet altijd makkelijk maar ook niet onmogelijk. Het komt er vooral op aan om hen de mogelijkheid te geven om zelf creatief te zijn. Speelgroen is een eerste stap om gezellige verstopplekjes en een klauterparcours te maken. Maar waar ze echt uren mee aan de slag kunnen, zijn houten blokken, keien, takken en los zand.

Hun fantasie de vrije loop laten en een eigen droomwereld tot leven brengen kan perfect met natuurmateriaal. Een modderkeuken waar ze heksensoep brouwen met wat ze vinden in de tuin. Meer dan wat oude potten en pannen heb je er niet voor nodig.

Kijk eens rond in de tuin wat er nog ligt, eventueel wat oude stenen die je bewaarde van de verbouwing en die je al tien keer verlegd hebt? Ideaal om hen een kruidenspiraal te laten maken of een mini-moestuin. Hun digitale vriend kan tonen hoe het moet en daarna is het leuk om ze zelf te zien bouwen. Wie weet komen ze wel met een beter ontwerp op de proppen. Bovendien leren ze weer nieuwe geuren en smaken kennen eens de plantjes in de keuken gebruikt worden.

Hier in de tuin bouwden we een platform in de boom dat dienst doet als uitkijktoren. Er kunnen hangmatten en klimtouwen aan vastgemaakt worden zoals het hen uitkomt. Met doeken kunnen de zijkanten dichtgemaakt worden zodat de ruimte eronder dienst kan doen als tent. Mogelijkheden genoeg en interessanter dan een standaard klimtoestel.

In nieuwe speeltuinen zie je steeds meer alternatieve en leuke mogelijkheden die kinderen uitdagen om zelf na te denken. Speelgroen dat ze op veel verschillende manieren kunnen gebruiken zodat het park interessanter en ook mooier wordt om naar te kijken. Sommige ideetjes zijn perfect na te bootsen op kleinere schaal in je eigen tuin. Haal het kind in jezelf naar boven en bedenk wat jij zo leuk vond aan buiten spelen. Have fun!

 

De moestuin van Achiel & Martha

Achiel mijn tuinopa in zwart-wit

Als kind was ik heel vaak te vinden in de lochting van Achiel, mijn tuinopa. De liefde voor al wat groeit en bloeit is hier ontstaan. Uren bracht ik door aan de overkant van de straat, in een klein boerderijtje met een gigantische moestuin. In de keuken stond een pomp, een badkamer was er niet en de wc herkende je aan het hartje in de deur. Het leven leek simpel, zonder zorgen en er viel altijd wel iets te beleven.

Nu nog kan ik me de boontjes voor de geest halen die zo mooi omhoog groeiden langs de bonenstaken. Als ik op het juiste moment langskwam kon ik meehelpen met de oogst van de dag. Samen met Martha mocht ik dan de groenten door de bonensnijder halen zodat zij ze nadien kon verwerken en invriezen.

In mijn herinnering waren we ook altijd buiten. De erwten uit hun peulen wippen met je duim. Kersen plukken in de kleine boomgaard en de dubbele exemplaren aan mijn oren hangen.  Rabarber recht van het veld plukken en de zure stelen in de suiker doppen.

Ik kan het nog zo voor me zien. De jeneverbessen die prachtig rood kleurden in de serre. De rijen groenten met kleine paadjes ertussen. Vooral de smaken, geuren en kleuren blijven me bij en doen me verlangen naar een eigen moestuin en een minder jachtig leven.

Ik wou nu dat ik beter opgelet had, maar toen genoot ik vooral van het buitenleven en het gezelschap van Achiel die zijn pijp stopte. Vanuit zijn fauteuil in het tuinhuisje – op een strategische plek ver weg van het huis en van moeder de vrouw misschien ook – kon hij de hele groentetuin overzien.

Mijn eigen grootouders woonden in West-Vlaanderen dus een tuinopa en oma dichtbij was een zegen, voor mijn ouders waarschijnlijk ook. Naast oogsten in de moestuin waren er ook kleine dieren die ik mee mocht helpen verzorgen. Ik zag geregeld de konijnenvellen hangen en moet dus geweten hebben dat de konijnen uiteindelijk allemaal in de pot eindigden maar toch was het telkens weer uitkijken naar een nieuw nest kleine donzige bolletjes. Ik kreeg af en toe een konijnenstaartje van Achiel en herinner me dat ik dit heel dubbel vond, wel mooi en zacht maar ook griezelig door het beentje binnenin.

In het voorjaar arriveerden altijd 50 gele kuikentjes die onder de rode lampen samentroepten. Week na week groeiden ze stevig door tot de hele boomgaard gevuld werd met dikke witte vogels. Ik herinner me niks van het slachten dus ik vermoed dat ze me toch een beetje beschermden tegen de harde werkelijkheid.

In diezelfde boomgaard liep ook een schildpad die ik af en toe een blaadje sla uit de moestuin gaf. Het happende mondje vond ik wel grappig om te zien. Ook fascinerend hoe het beestje zich elk najaar ingroef om aan zijn winterslaap te beginnen. Helaas is het mooie dier door mijn schuld aan zijn einde gekomen. Achiel en Martha lieten me altijd mijn eigen gang gaan in de tuin en op een dag had ik er niet beter op gevonden dan het schild van de schildpad eens grondig schoon te maken … met dreft. Ik heb nooit durven zeggen dat het mijn schuld was dat het beest niet meer uit zijn schulp kwam.

Elk kind zou zo’n tuin vol leven in de buurt moeten hebben, waar ze de cyclus van het leven volop kunnen beleven. Met of zonder schuldgevoelens als er een keer iets mis gaat. Ik ben mijn tuingrootouders enorm dankbaar voor de mooie momenten in het groen. De herinneringen zijn vast en zeker gekleurd door de tijd, maar ik voelde me geliefd en bijzonder dus ik koester ze en denk er vaak aan terug als ik pauzeer in de serre, achterin de tuin.

 

 

 

Oneven oogt natuurlijker

Drie kippen op compostbak

Als  je nieuwe planten koopt of op een andere plaats wil zetten, doe dat dan in oneven aantallen. Groepjes van 3, 5 of 7 planten bij elkaar zorgen voor een natuurlijk effect in een plantvak. Vanaf 9 stuks maakt het eigenlijk niet zoveel meer uit want dan zie je gewoon een grote groep en ga je niet meer onbewust tellen.

Ook als decoratie op een tuintafel komen oneven groepjes het meest tot hun recht. Potten die je groepeert op je balkon of terras zelfde verhaal. Alleen voor dieren lukt het hier precies niet goed met onze 2 poezen en 6 kippen, maar die blijven ook niet zo goed staan als ik ze ergens neerplant.

Pinterest ter inspiratie

Pinterest als zoekmachine

Als ik ideeën verzamel voor een nieuw project helpt Pinterest me om die mooie beelden makkelijk te verzamelen en te ordenen. Ik maak verschillende borden waarop foto’s die me raken bewaard worden. Op die manier kan ik zelfs anderen inspireren als ze mijn borden volgen.

Het is een tool waar oneindig veel mooie plaatjes op staan. Je kan er volop gaan zoeken naar tips om zelf iets in elkaar te knutselen maar soms is een idee genoeg om je eigen creativiteit aan te wakkeren en iets gelijkaardigs te proberen met je eigen unieke inbreng.

Pinterest leert uit jouw zoekgedrag en toont je bij je volgende bezoek foto’s die aansluiten bij wat je al selecteerde. Een beetje griezelig als je merkt dat ze je steeds beter lijken te kennen, maar in deze digitale tijden kan het bijna niet anders. Je kunt er dan maar beter ook je voordeel uit halen en een digitaal moodboard heeft echt wel zijn pluspunten.

Zo heb je je droomtuin bij je als je in het tuincentrum staat en overweldigd wordt door al die verschillende plantensoorten. Neem via je smartphone je bord van interessante planten erbij en koop de soort die je thuis mooi vond. De naam staat er meestal wel bij in de pin.

In mijn workshops zet ik de deelnemers soms ook aan het werk met Pinterest om de toekomstige sfeer van hun balkon of terras te bepalen. Verlichting, zitmeubels, aankleding en soorten planten brengen een buitenruimte tot leven. Waarom je niet laten inspireren door wat anderen al gerealiseerd hebben? Probeer het eens. Echt leuk om te doen!

Stadstuinieren

Mini vijver in stadstuin

Ik ben niet in de stad opgegroeid maar kan me voorstellen dat het heerlijk moet zijn om je deur uit te stappen en meteen te voelen dat de wereld op volle toeren draait. Helemaal interessant als je ook een eigen tuintje, terras of balkon hebt waar je je kan verliezen in het stadstuinieren.

Een boekhandel met koffiebar naast de deur waar ik in een zachte fauteuil kan wegzinken in een heerlijk verhaal. De gezellige drukte rondom. Altijd wel iets te doen en met mijn fiets raak ik overal zonder me druk te maken over het vinden van een parkeerplaats.

Een romantisch beeld, ik weet het. Maar onlangs kreeg ik de kans om het tuinieren in de stad te verkennen en het beviel me wel. Want bij een statig herenhuis hoort natuurlijk een groene oase. Je eigen stukje groen om even op adem te komen.

Het belevingshuis van Gewoon Guillaume is zo’n pareltje in de stad. Een leegstaand pand waar ontwerpers meehielpen om de mogelijkheden van het huis aan potentiële eigenaars te tonen. Tegelijk ook een platform om de kunstwerken en diensten die dezelfde designers aanbieden in de verf te zetten.

Een unieke kans ook voor mij om te kijken of mijn groene vingers zich ook in de stad thuis zouden voelen. Het was even zoeken maar het resultaat mag er zijn. Ik heb de planten vooral geselecteerd op basis van het type blad zodat er een mooie afwisseling ontstond. Hartlelie, ganzerik, leliegras, maagdenpalm, boerenjasmijn, herfstanemoon en een blauwe regen die het raamwerk boven het terras mag beklimmen.

De potten heb ik zo minimalistisch mogelijk gehouden zodat ze bij de prachtige zwart-witte zitzakken van Kiiv zouden passen. Op de vensterbanken nog wat sierlijke prachtkaars in combinatie met witte veldbies zodat de de hoge ramen tot hun recht komen. Als laatste blikvanger nog een mini vijver met waterlelies en drijfplanten.

Stadstuin

Samen met de vuurschaal van STRAFF Design en de lichtpunten die we langs de dakgoten bevestigden is het ook ‘s avonds een gezellig tuintje waar bezoekers graag blijven hangen. Makkelijk te onderhouden en instant groen dankzij de planten in potten.

Het belevingshuis wordt ook gebruikt voor allerlei leuke workshops waaronder die van mij rond stadstuinieren. ‘Kleine tuin, grote troef’ bied je praktische tips en tricks om je eigen groene oase in de stad te creëren. Laat je inspireren en geniet van het resultaat elke keer als je naar buiten kijkt.

DIY Schaduwdak

Schaduwdoek contructie op het terras

Met wat afvalhout van onze carport, een schaduwdoek en een paar oogschroeven maakten we een dak boven het terras. Het geeft meteen een gezellig gevoel als je eronder zit doordat het een aparte tuinkamer lijkt. Bij regen halen we het doek wel weg zodat het niet scheurt door het gewicht van de regen.

Ideaal bij feestjes om versiering of lichtjes aan te hangen en de katten gebruiken de poten als krabpaal. In de winter verhuizen we het bouwwerk naar het plantvak ernaast en dient het als voederplek voor de vogels zodat we die van dichtbij kunnen bekijken als we aan de keukentafel zitten.

Met kerst hangen we er kleine witte lichtjes aan en dan geeft het een heel mooi winterbeeld, zeker als er ook sneeuw valt. Welke vorm je kiest, maakt eigenlijk niet uit, knutsel iets in elkaar en voor je het weet zit je lekker in de schaduw zonder een fortuin uit te geven. Benieuwd naar jullie constructies.

Eigen kweek

Rijpende aardbeien op het terras

Moestuinieren is voorlopig nog niet mijn favoriete hobby maar fruit in de tuin integreren vind ik heerlijk. Een paar aardbeiplantjes op je balkon, wat zon op hun snoet en voor je het weet kan je snoepen van eigen kweek.

Als je wat meer plek hebt kan je een plukhaag voorzien. Bij ons in de tuin hebben we alle frambozenstruiken die we vonden in onze wildernis naast elkaar geplant en nu leveren die elk jaar een waar smulfestijn.

Plukfruit in de tuin is trouwens ook een ideale manier om de kinderen naar buiten te lokken. Na school vragen ze zélf – nooit gedacht dat we spontaan in deze fase zouden belanden – of ze aardbeien en frambozen mogen gaan plukken. Halleluja!

Go wild

Twee klaprozen in het hoge gras

Hoe meer mensen ik vertel over mijn wild plan, hoe meer zicht ik krijg op de manier waarop ze naar hun eigen tuin kijken. Heerlijk! Van ‘ik heb geen groene vingers dus alles gaat toch dood‘ en ‘ik wil er al jaren iets aan doen maar het komt er niet van’ tot … ‘mijn tuin interesseert me eigenlijk niet dus ik heb dan maar overal gras gezaaid dan heb ik er bijna geen werk aan’.

Heel fijn om te horen, al die goudeerlijke reacties waarom veel mensen eigenlijk niet geïnteresseerd zijn in wat ik te bieden heb, ik hou van een uitdaging. En tegelijk ook zo mooi als ik door mijn enthousiasme en het vertellen over mijn eigen tuin iemand kan inspireren om er toch een gezellige plek van te maken mits een paar kleine aanpassingen.

Je hebt de tuin betaald toen je het huis kocht of huurde, dus waarom er niet meteen ook echt een meerwaarde van maken? Zelfs al is het een tijdelijke woning, dan nog kan dat beetje groen verschil maken voor jouw gemoedstoestand als je thuis komt na een drukke dag.

Een makkelijke manier om wat meer leven in je tuin te brengen, zonder dat je er extra werk aan hebt, is om een stukje gras te laten staan op een plek waar je zelden of niet passeert. Je hoeft niks te doen, geen speciaal gras kopen of extra voeding geven, gewoon kijken hoe het elke dag een beetje meer groeit. De verschillende grassoorten die in het gazon zitten, zullen elk hun eigen gang gaan en af en toe verschijnt er zelfs een bloemetje.

De bloeiwijzen trekken insecten en vlinders aan die op hun beurt dan weer voor meer vogeltjes in je tuin zorgen. In principe heeft zo’n hooiland slechts twee maaibeurten per jaar nodig, maar dan is het wel moeilijker om het weer kort te wieken met een gewone grasmachine. Kijk gewoon wat je zelf mooi vindt en pas je maaibeurten daaraan aan. Een wat korter gemaaid weggetje doorheen hoog gras, verleid je sowieso om vaker naar buiten te gaan en maakt de tuin spannender om naar te kijken, ook vanuit je lekker luie zetel. En minder maaien wil toch iedereen?